Sahih Bir Gelecek İçin Sahih Bir Geçmiş Tasavvuru Şart mıdır ?

Unlü Osınanlı düşünürü Müııeccimbaşı Ahmed Dede (ö. 1702}, mensup olduğu İslâm-Osmanlı felsefe-bilim geleneğini takip ederek insanın doğduğunda insan-olma durumundan kaynaklanan yetileri dışında hiçbir bilgiye sahip olmadığını; başka bir deyişle, insanın ilk fıtrat anında boş olduğunu söyler. Devamında da duyular aracılığıyla dış-diinyayh kurutan ilişkiler sonucunda harekece geçen yetilerin duyu-verilerini muhtelif yöntemlerle işlemeleriyle ortaya tümel bilginin çıktığını […]

Akıl Kayıp, Vicdan Metruk, Gönül Mahzun

Konya… Oğuzlar’ın ilk hakikî sükûnete kavuştuğu şehir. Bursa’ya varan menzil, İstanbul’a akan ırmak. Davud-i Kayserî’nin su içtiği pınar, Molla Fenarî’nin feyz aldığı kaynak, Şeyh Galip’in mirî malı, Dede Efendi’nin nağmelerini devşirdiği hayali. Uluğ Keykubad’ın karargâhı; akıl ve adaletin nizam-ı âleme dönüştüğü, bilgi ve eylemin buluştuğu ilk yer [—idi]. Oğuzlar ‘bağdaş kurup’ Konya’yı kurdular; çünkü “şehir […]

Milleti Millet Kılan Hüznüdür

İnsanoğlunun kullandığı hemen hemen her nesne, örnek olarak bir araba, tarihî bir geçmişe sahiptir. Bir arabayı oluşruran tekerlek, cam ve diğer unsurlar hem maddî hem de kavramsal olarak insanlık tarihinin bütünlüğüne işaret ederler. Öyle ki, arabayı mümkün kılan her bir unsurun tarihi tespit edilip dışarıda bırakılsa ne maddî ne de kavramsal olarak araba varlığa gelebilir; […]

‘İlmin Nasıl Öğrenilmesi Gerektiği’ Hakkında

Mehmet Fatih Kaya Hoca’dan “İlmin Nasıl Öğrenilmesi Gerektiği”ne dâir çok mühîm tesbitler ve tembihler… **************** Bizim ilim/irfan geleneğimizde asıl olan, “kitap” değil, “rehber/mürşid/hoca”dır. Bu tespit, yalnızca pratik yönü ağır basan ve muhakkak bir “fem-i muhsin”den alınması gereken “Tecvîd ve Kırâât” gibi ilimler için değil, teorik ilimlerin bütünü için de geçerlidir. Tasavvuf için de durum farklı […]

Okumaktan Sıkılmamak İçin..

Kitap okumaktan sıkılıyorum, bir kitabı sonuna kadar bitiremiyorum diyorsanız şunları yapabilirsiniz: 1. Aynı anda bir kaç kitabı okuyabilirsiniz. 2. Yani bir kitabı bitirmeyi beklemeden başka kitablara da başlayabilirsiniz. 3. Konuları ağır olan kitabın yanında rahat okunabilen, sizi rahatlatan kitapları okuyarak okuma temponuzun düşmesini engelleyin. 4. Okuduğunuz kitabın savunduğu görüşün farklı noktalarını savunan veya ona karşı […]

İslâmcılık ve tarihselcilik

Medyada “İslâmcılık” meselesi yeniden tartışılmaya başladı. Bu sefer bağlam biraz farklı olsa da okuduğum yazılarda yine kavramın ilk kez ne zaman kullanıldığından tutun da ifade ettiği sosyo-politik manasına kadar yazılıp çizildi. Ben her şeyden önce kendimi Müslüman olarak tanımlarım. Şunun da çok iyi farkındayım; Batı’nın İslâmcı diye tanımladığı şey, benim müslümanlığımın önemli bir boyutunu da […]

Üç insan tipolojisi

  Çok genç yaşta üç karakterde insan tipolojisi nazarlarıma takılmaya başladı. Sonraki yıllarda farklı karakterler de dikkatimi çekti ama bahsedeceğim bu üç insan tipolojinin evrensel tipolojiler olduğuna bulunduğum uluslararası ortamlarda da şahitlik ettim. Buradaki evrensellik değer atfetme manasında değil, tüm farklı ırklarda da mevcut olduğuna vurgu yapmak içindir. Birincisi. Eleştirmeyi mizaç hâline getirmiş ve insanda […]